« زنان » شهرت دارد . مستوفى در وصف زنان اين شهر چنين مىنويسد : « . . . هر كارى كه جهت نظام امور دنيوى مرد آن را بايد كرد ، از فلاحت و صناعت و غير آن ، آنجا همه زنان كنند و هرچيزشان كه حاصل شود همه را باهم شركت بود و بزرگى و كوچكى و نزاع جهت سود و زيان در ميان ايشان نيست و زيادت‌جويى و تنعّم‌طلبى و زينت‌خواهى و ذلّه‌بندى به معتقد ايشان حرام است و الحق خوش‌مذهبى و روشى دارند و چنين زنان را بر بسيار مردم ترجيح و تفضيل مىرسد . » « 1 » نزهت القلوب در سال 1311 هجرى به همّت ميرزا محمّد ملك الكّتاب شيرازى و خطّ ميرزا مهدى شيرازى در بمبئى هندوستان به چاپ سنگى رسيد ، امّا مستشرق انگليسى گاىلى لسترانج ، در سال 1331 هجرى ، بخش « مقالهء سوم » كتاب را تصحيح انتقادى كرد و در ليدن هلند به چاپ رساند . پس از آن ، در سال 1928 ميلادى ، آقاى ليوت كلنل ژ . استفانسون ، بخش مربوط به حيوان كتاب را در لندن به چاپ رساند ؛ و بالاخره ، استاد فرزانه جناب دكتر محمّد دبير سياقى بخش جغرافياى بلاد ( بخش نخستين از مقالهء سوم ) اين كتاب را در سال 1336 تصحيح و منتشر كردند . 3 . ظفرنامه : منظومهء ظفرنامهء حمد اللّه مستوفى ، يكى از قديمىترين نمونه‌هاى ادبيّات منظوم فارسى در زمينهء تاريخ است كه در سه بخش سروده شده است : نخست : قسم اسلاميّه ، كه از تاريخ زندگى حضرت محمّد ( ص ) آغاز مىشود و با انقراض بنى عبّاس به اتمام مىرسد و شامل بيست و پنج هزار بيت است . دوم : قسم احكامى ( عجمى ) ، كه تاريخ دورهء سلطنت سلسله‌هاى سلاطين ايران را شامل مىشود و بيست هزار بيت است ؛ و سوم : قسم سلطانى ، كه تاريخ حكومت مغول و ايلخانان تا سال 735 هجرى است كه پايان سلطنت سلطان ابو سعيد خان بهادر بوده و شامل سى هزار بيت است . مستوفى نظم اين كتاب را در چهل سالگى آغاز و پانزده سال از عمر شريف خود را صرف سرودن اين اثر تاريخى كرده است . او علّت به تأخير انداختن اين منظومه را در اثر ديگرش ، تاريخ گزيده مفصّلا شرح داده است و در مقدمهء ظفرنامه نيز به دشوار بودن « نظم » اشاره كرده است كه در اينجا به بخشى از آن استناد مىشود :

--> ( 1 ) . همان مأخذ ، ص 273 .